“กาลครั้งหนึ่ง…นานมาแล้ว…” เสียงใสๆ ของน้องที่โทร. มาเล่านิทานให้เพื่อนๆ ฟังใน รายการจันทร์เจ้าขา เอฟเอ็ม 105 คลื่นเพื่อเยาวชนและครอบครัว จบลงพร้อมเสียงปรบมือของพี่ๆ ดีเจ. ในรายการ
ปัจจุบันสื่อสำหรับเยาวชนและครอบครัวมีน้อย โดยเฉพาะวิทยุ คนส่วนใหญ่มักคิดว่าสื่อวิทยุไม่ค่อยน่าสนใจ เนื่องจากไม่มีภาพ จริงๆ แล้วการใช้ทักษะการฟังจะมีส่วนช่วย เสริมจินตนาการอย่างมาก โดยเฉพาะ สำหรับเด็ก ผลการสำรวจรายการวิทยุในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ระหว่างเดือนกันยายน-ธันวา คม 2550 โดยมูลนิธิเครือข่ายครอบ ครัว พบว่ารายการวิทยุสำหรับเด็กและเยาวชน มีอยู่เพียงร้อยละ 1.45 และรายการวิทยุสำหรับครอบครัวมีสัดส่วนเพียง 0.80 ของรายการวิทยุทั้งหมดเท่านั้น
โครงการคลื่นวิทยุเพื่อเด็กและครอบครัว เกิดขึ้นเพื่อขยายพื้นที่สื่อวิทยุสำหรับเด็กและครอบครัว ยึดหลักการสื่อสาธารณะ คือปลอดจากการแทรกแซงทางการเมืองและผลประโยชน์ทางธุรกิจ ดำเนินงานร่วมกันระหว่างสถานีวิทยุกระจายเสียงแห่งประเทศไทย กรมประชาสัมพันธ์ มูลนิธิเครือข่ายครอบครัว และชมรมวิทยุเพื่อเด็ก เยาวชนและครอบครัว โดยการสนับสนุนของสำนักงานกองทุนสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และองค์การกระจายเสียงและแพร่ภาพสาธารณะแห่งประเทศไทย (ส.ส.ท.)
นิติกาญจน์ รัตนสิทธิ์ ผู้ประสานงานรายการสถานีวิทยุ เอฟเอ็ม 105 บอกว่า คนส่วนใหญ่เข้าใจว่ารายการสำหรับเด็กคือผู้ใหญ่มานั่งจัดรายการให้เด็กฟังหรือการให้เด็กมีโอกาสมาจัดรายการวิทยุ แต่ที่เราทำคือการจัดรายการสำหรับเด็ก โดยให้เขามีส่วนร่วมในรายการ รายการที่เราจัดขึ้นคำนึงถึงความแตกต่างของคนแต่ละช่วงวัยด้วย เช่น ในเด็กเล็ก 3-5 ขวบ จะให้ความสำคัญในเรื่องการเรียนรู้ พัฒนาการ จินตนาการ เราจึงมีรายการอย่าง “พระอาทิตย์ยิ้มแฉ่ง” และ “จันทร์เจ้าขา” ซึ่งเกี่ยวกับนิทานที่จะฝึกให้เด็กสร้างจินตนา การ โดยสอดแทรกจริยธรรมด้วย รายการ “รถด่วนขบวนเพลง ปู๊น ปู๊น” เป็นรายการเพลงสำหรับเด็ก สอนเด็กๆ ในเรื่องต่างๆ และราย การ “ขบวนการล้านความคิด” ที่ฝึกให้เด็กๆ มาลับสมองกัน
นอกจากรายการสำหรับเด็ก พี่เล็ก นิติกาญจน์ บอกอีกว่ายังมีรายการอื่นๆ สำหรับคนทุกวัยในครอบครัว อย่างรายการสถานีครอบครัวที่พยายาม ดูแลพื้นที่สีดำในสังคม ที่ผ่านมาเราออกอากาศตอน “โคโยตี้ข้างถนน” และ “ร้านเหล้า” ซึ่งมีส่วนสะท้อนสังคมและทำให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องลงมาจัดการกับปัญหาจริงจังมากขึ้น
พรพรรณ ชัยนาม หรือ ป้าพรรณ ดีเจ.รายการรถด่วนขบวนเพลง ปู๊น ปู๊น บอกว่า ทำงานด้านสื่อเกี่ยวกับเด็กมานานกว่า 10 ปี ได้เรียนรู้ว่าสื่อมีความ สำคัญสำหรับเด็กอย่างยิ่ง
เด็ก คือ ความบริสุทธิ์ เขาพร้อมรับทุกอย่างที่ได้รับได้เสพ สื่อจึงมีส่วนสำคัญที่ต้องเป็นแบบอย่างที่ดี จะเห็นได้ว่าพัฒนาการของเด็กสมัยนี้กล้าแสดง ออกมากขึ้น กล้ามีส่วนร่วมกับรายการ อยากฝากถึงผู้มีบทบาทในสังคมรวมถึงทุกคนในสังคมควรให้ความสำคัญกับเยาวชนและสถาบันครอบครัว ไม่ว่าจะเป็นการสนับสนุนด้านงบประมาณ และทุกฝ่ายต้องช่วยกัน ที่สำคัญต้องทำอย่างต่อเนื่อง
ด้าน นายวันชัย บุญประชา ผู้จัดการมูลนิธิเครือข่ายครอบครัว กล่าวว่าคลื่นเพื่อเด็กและครอบครัวนี้ออกอากาศครั้งแรกเมื่อเมษายน 2552 โดยพูดคุยกันว่าจะทดลองออกอากาศ 6 เดือน จาก 4-5 เดือนที่ผ่านมา พบว่ารายการได้รับการตอบรับดีเกินกว่าที่คาดไว้ แต่เรายังไม่รู้ว่าหลังจาก 6 เดือน ไปแล้วรัฐบาลจะทำอย่างไรต่อ
“ผมอยากให้มีสื่อเพื่อเด็กและครอบครัวเช่นนี้ต่อไป เพื่อเติมเต็มสังคม เพราะปัจจุบันเรามีพื้นที่ส่วนนี้น้อยมาก อยากให้ทุกรัฐบาลให้ความสำคัญกับสื่อของเด็กและครอบครัว จัดสรรเวลาในคลื่นวิทยุทั่วประเทศให้มีรายการส่งเสริมพัฒนาการเด็กและครอบครัว รัฐบาลน่าจะออกมาเป็นมติครม. ให้จัดสรรคลื่นเพื่อสาธารณะเช่นนี้ ขยายสู่คลื่นอื่นๆ ของรัฐหรือกรมประชาสัมพันธ์ในต่างจังหวัด สำหรับมูลนิธิหรือองค์กรทำงานด้านเด็กและครอบครัวที่มีอยู่จะได้ช่วยจัดการด้านเนื้อหาและคุณภาพของผู้จัดรายการให้ได้มาตรฐานต่อไป” นายวันชัยกล่าว
น้องกร ด.ช.ชากร เอี่ยมจันทร์ บอกว่า ชอบฟังรายการ ขบวนการล้านความคิด ส่วนใหญ่จะได้ฟังรายการบนรถระหว่างนั่งรถกลับจากโรงเรียน ในรายการสอนความรู้ต่างๆ รู้สึกว่าตัวเองกลายเป็นคนช่างสงสัยและช่างถามมากขึ้น หากรายการมีคำถามแล้วตนตอบไม่ได้จะพยายามกลับไปค้นคว้าหาความรู้เพิ่มเติม เช่น เข้าไปค้นในห้องสมุด หรือถามคุณครู เพราะอยากค้นหาคำตอบให้ได้
ด้าน นางสิริพร จารุวงรีต ผู้ปกครองน้องมินนี่ แฟนรายการคลื่นวิทยุแห่งนี้ บอกว่ารายการของคลื่นนี้มีประโยชน์สำหรับเด็กมาก เห็นได้ชัดว่าหลังจากที่ลูกเป็นแฟนรายการโดยจะนั่งฟังในรถหลังกลับจากโรงเรียน
“เขากลายเป็นเด็กที่พูดง่ายขึ้น นอกจากนี้เรายังสอนเขาผ่านรายการได้อีกด้วย หรือสอนผ่านมุมมองของเด็กคนอื่นๆ ที่โทร.เข้ามาร่วมสนุกในรายการ เขากลายเป็นเด็กกล้าคิด กล้าพูด และกล้าแสดงออกมากขึ้น”
ที่มา สสส.
